De twijfel is verdwenen, de angst is uit zijn hoofd en zijn lijf. Rutger Smith is er nog lang niet, maar rekent op een top-8 klassering bij de EK in Barcelona. Makkelijk was het niet, anderhalf jaar rugpijn. ‘Natuurlijk speelde soms door mijn hoofd dat ik misschien zou moeten stoppen.’ Samen vullen ze de kruiwagen weer met disci die ze even tevoren hebben laten vliegen: Rutger Smith en Piet Meijdam, op een vrijwel verlaten Papendal. Terwijl hun collega’s en bondscoach Gert Damkat nog moeten terugkeren uit San Diego, zoekt Smith af en toe steun en advies van veteraan Meijdam, die als talentcoach ook op het nationaal sportcentrum achter is gebleven.
Vijftig, zestig worpen maakt de Groninger deze middag en binnen een uur is hij klaar. Af en toe glijdt een glimlach over zijn gezicht, als de discus het juiste spoor volgt. ‘Het begint weer te lopen’, roept hij vanuit de werpkooi. ‘Ik zit op 90 procent’, zal hij er later aan toevoegen. ‘Dat lijkt misschien heel wat, maar het betekent wel dat ik nog een meter of zes, zeven onder mijn niveau zit.’
Realisme
Dat realisme deed hem besluiten om niet af te reizen naar de VS, waar zijn collega Eric Cadée zich al kwalificeerde voor de EK.’Aan wedstrijden was ik nog niet toe. Ik ben van plan bij de FBK Games te beginnen’, zegt hij. ‘Daar is ook internationale concurrentie. Dan weet ik meteen waar ik sta.’
Smith moet van ver komen. Na de Spelen van Peking raakte hij geblesseerd en het bleef lang onduidelijk wat het euvel – rugklachten – zou kunnen verhelpen. ‘Eind december 2008 liet mijn sportarts Peter Vergouwen een MRI-scan maken. In februari volgde een cortisonen-injectie. Dat hielp niet. Ik ben naar Duitsland geweest voor een röntgenbehandeling. Na zes weken zou de pijn weg zijn. Niet dus. In de zomer van 2009 heb ik drie maanden vrijwel niets gedaan, maar ook rust had geen effect.’
Wanhoop
Op dat moment, zo erkent hij, sloeg de wanhoop toe. ‘Ik heb altijd het vertrouwen gehouden dat ik op mijn oude niveau kan komen, als ik weer kan gaan trainen. Maar ik was wel bang dat de artsen op een gegeven moment zouden zeggen dat het herstel niet meer mogelijk was.´
Die boodschap kwam niet. Smith vond uiteindelijk, in overleg met Vergouwen, een arts in Tilburg die de juiste diagnose stelde: de facetgewrichten in de rug knellen de zenuwen af en dat is de oorzaak van de pijn. Een tweede specialist, in het nabije Arnhem nota bene, voerde tussen Kerst en Oud en Nieuw de behandeling uit: het wegbranden van die zenuwen.
‘Natuurlijk is pijn een signaal dat er iets niet goed is en dat signaal krijg ik nu niet meer. Maar de oorzaak is duidelijk: die wervels worden zwaar belast door de krachttraining. Lars Riedel en nu ook Gert Kanter hebben ook klachten. Maar mij is verzekerd dat ik niets kapot maak en niet bang hoef te zijn.’
Wel moest hij, zoals hij in februari al bekendmaakte, de kogel voorlopig laten liggen. Die belasting is wél bedreigend voor het verdere herstel. ‘Maar ik zeg niet dat het voorgoed is. Ik stoot nog twee keer per week uit stand om het gevoel niet helemaal te verliezen.’
Geheugen
‘Spieren hebben een geheugen’, daarop baseert Smith zijn optimisme. Eind 2009 was hij bij de krachttraining teruggevallen naar 70, 75 procent van zijn kunnen. ‘Alleen mijn benen heb ik een beetje bij kunnen houden. Maar bankdrukken, kniebuigen, het was allemaal veel minder. En toen ik in januari weer kon trainen, kreeg ik de ene blessure na de andere, omdat mijn lichaam weer moest wennen. Kuit, heup, schouder, elleboog: alles heb ik gehad. Maar de laatste vier weken gaat het echt goed.’
Voor wonderen schiet de tijd voorbereidingstijd tekort. Maar Barcelona gaat hij halen, dat weet hij zeker. ‘Daar wil ik in de kwalificatie 63 meter gooien en in de finale nog een of twee meter meer. Dat zal waarschijnlijk top-8 betekenen, in een veld dat niet veel zal afwijken van dat in Peking, waar er ook vrijwel louter Europeanen in de finale stonden. Dan ben ik tevreden en maakt het me niets uit wat anderen daarvan denken. Ik weet wat ik wel en niet kan en laat me niet gek maken. Bij mijn sponsors heb ik in de voorgaande jaren gelukkig voldoende krediet opgebouwd.’
Gaat het hem om het behoud van de A-status?
‘Absoluut niet. Ik woon op Papendal en heb het hier uitstekend naar mijn zin, al was het wel eens saai in de maanden dat ik weinig tot niets kon doen. Maar ik train niet voor die faciliteiten.’
Gretigheid
Ruim anderhalf jaar sukkelen. Hoe heeft de bijna 29-jarige werper, die in 2005 zilver won bij de WK van Helsinki op kogel en in 2007 brons bij de WK in Osaka op discus, dat volgehouden?
‘Door mijn gretigheid. Ik ben nog niet klaar met atletiek.’
Klik hier voor de website van Rutger Smith.
